หน่วยที่ 3: ระบบร่างกายของมนุษย์

3.1 ระบบการทำงานของร่างกาย

การคำนวณค่าพลังงานและอัตราการเผาผลาญพลังงาน (Metabolic Rate)
การเผาผลาญพลังงาน (Metabolism) เป็นกระบวนการที่ร่างกายใช้ในการแปลงสารอาหารให้เป็นพลังงานเพื่อใช้ในกิจกรรมต่าง ๆ ของร่างกาย เช่น การหายใจ การเคลื่อนไหว และการเจริญเติบโต ค่าพลังงานที่ร่างกายใช้ในแต่ละวันเรียกว่า อัตราการเผาผลาญพลังงานพื้นฐาน (Basal Metabolic Rate - BMR) ซึ่งเป็นค่าที่แสดงถึงพลังงานขั้นต่ำที่ร่างกายใช้เพื่อรักษาสมดุลในสภาพพักผ่อน

สูตรคำนวณอัตราการเผาผลาญพลังงานพื้นฐาน (BMR):
BMR สามารถคำนวณได้จากสูตรที่คำนึงถึงอายุ เพศ น้ำหนัก และส่วนสูง ตัวอย่างเช่น สูตร Harris-Benedict เป็นสูตรที่ใช้กันทั่วไป:

สำหรับผู้ชาย:

BMR=88.362+(13.397×น้ำหนัก (กิโลกรัม))+(4.799×ส่วนสูง (เซนติเมตร))(5.677×อายุ (ปี))

สำหรับผู้หญิง:

BMR=447.593+(9.247×น้ำหนัก (กิโลกรัม))+(3.098×ส่วนสูง (เซนติเมตร))(4.330×อายุ (ปี))

ค่า BMR นี้แสดงถึงจำนวนพลังงานที่ร่างกายต้องการในสภาพพักผ่อน หากเราต้องการคำนวณพลังงานที่ใช้ในแต่ละวัน ซึ่งรวมถึงกิจกรรมต่าง ๆ เราจะต้องคูณค่า BMR ด้วยระดับการเคลื่อนไหวทางกายภาพของแต่ละคน

คำนวณค่า TDEE (Total Daily Energy Expenditure):
TDEE เป็นค่าที่แสดงถึงพลังงานที่ร่างกายต้องการทั้งหมดในแต่ละวัน รวมถึงพลังงานที่ใช้ในการทำกิจกรรมต่าง ๆ เช่น การเดิน การทำงาน หรือการออกกำลังกาย

สูตรคำนวณ TDEE:

TDEE=BMR×ระดับกิจกรรม

ระดับกิจกรรม:

  • ไม่มีการออกกำลังกาย (Sedentary): TDEE = BMR × 1.2
  • ออกกำลังกายน้อย (Lightly active): TDEE = BMR × 1.375
  • ออกกำลังกายปานกลาง (Moderately active): TDEE = BMR × 1.55
  • ออกกำลังกายหนัก (Very active): TDEE = BMR × 1.725
  • ออกกำลังกายอย่างหนักมาก (Extra active): TDEE = BMR × 1.9

การประยุกต์ใช้ในการคำนวณค่าพลังงาน:
การคำนวณค่า BMR และ TDEE มีประโยชน์ในการจัดการน้ำหนัก การวางแผนโภชนาการ และการออกกำลังกาย ตัวอย่างเช่น หากต้องการลดน้ำหนัก เราควรเผาผลาญพลังงานมากกว่าที่ได้รับจากอาหาร การคำนวณค่า TDEE จะช่วยให้เรารู้จำนวนพลังงานที่ควรบริโภคและควบคุมปริมาณการออกกำลังกายให้เหมาะสม


การเรียนรู้เชิง STEM:
นักเรียนสามารถทำการคำนวณค่า BMR และ TDEE ของตัวเองหรือใช้ในกรณีศึกษาเพื่อทำความเข้าใจการเผาผลาญพลังงานในร่างกาย นอกจากนี้ นักเรียนยังสามารถวิเคราะห์ผลกระทบของการออกกำลังกายและโภชนาการที่มีต่อการเผาผลาญพลังงานและการรักษาสมดุลในร่างกาย